Уметничка акција во Куманово
„Уметност против омраза“ е името на уличната акција што се одржа од 24 до 25 април во Куманово, Северна Македонија.
Организатор е неформалната група активисти за мир собрана со поддршка на Центарот за ненасилна акција, со цел да се исполнат јавните простори со слики што промовираат солидарност, различност и заедништво, наместо пораки за нетолеранција и насилство.
Учениците од двете средни училишта – Гоце Делчев и Сами Фрашери, учествуваа во оваа улична акција, а заедно со Здружението на ликовни уметници ФОРМА, насликаа мурал посветен на помирувањето, соживотот и градењето мир.
“Оваa акција ја покренуваме бидејќи сметаме дека се’ уште има потреба за работа меѓу младите во однос на ненасилното однесување/неомразата меѓу македонците и албанците. Неопходно е поголемо влијание и работа на активистите и невладиниот сектор (неформално образование) и зачестен меѓусебен допир и интерактивност на истото население. Од младите започнува се’, тие се главни двигалите на општествените промени. Од здраво изградени млади кои целат кон соживот и меѓусебна толеранција произлегуваат и здрави поколенија и здрава иднина за нашата држава.“ изјави Теодора Соколовска, членка на неформалната група жени активистки за мир.

Денот пред уличната акција, ученичките и учениците од средните училишта Гоце Делчев и Сами Фрашери имаа можност да се сретнат и да се дружат на еднодневна работилница каде што опфатија теми како што се: тимска работа и комуникација, говор на омраза, ненасилство и ненасилни акции. Исто така, тие има можност да се запознаат со концептот на ангажирана улична уметност, која може да биде моќен инструмент за општествени промени.
„Ваквите активности се многу неопходни за нашето општество, а особено за учениците на кои им недостасуваат заеднички состаноци каде што можат да се запознаат меѓусебно и да комуницираат. Вчерашната работилница и целата активност ни докажуваат дека комуникацијата, соработката и препознавањето на меѓусебните потреби ги отстрануваат предрасудите и бариерите меѓу младите луѓе кои се стремат кон мир, почит, ненасилство и напредок“, додаде Фатмире Ајдари, членка на неформалната група мировни активисти.”
Насликаниот мурал претставува заедничка и силна порака дека говорот на омраза нема место во нашите општества и средини и дека можеме да бидеме дел од општествените промени со заеднички напори.
Уметничката акција ја поддржа и здружение на уметници ФОРМА Куманово.
Во наредниот период, слична акција нè очекува во Бања Лука (Босна и Херцеговина) и Ниш (Србија).

Aksion arti në Kumanovë
“Arti Kundër Urrejtjes” është emri i aksionit rrugor që u mbajt në Kumanovë, Maqedoninë e Veriut, nga 24 deri më 25 prill. Organizatori është një grup joformal aktivistësh të paqes të mbledhur me mbështetjen e Qendrës për Aksion të padhunshëm, me qëllim mbushjen e hapësirave publike, në vend të mesazheve të jotolerancës dhe dhunës, me imazhe që promovojnë solidaritetin, diversitetin dhe bashkimin.
Në këtë aksion rrugor morën pjesë nxënës nga dy shkolla të mesme, Goce Dellçev dhe Sami Frashëri, të cilët, së bashku me Shoqatën e Artistëve FORMA, pikturuan një mural kushtuar pajtimit, bashkëjetesës dhe ndërtimit të paqes.
“Po e nisim këtë aksion sepse besojmë se ende ka nevojë për punë midis të rinjve në lidhje me sjelljen e padhunshme/mosurrejtjen midis maqedonasve dhe shqiptarëve. Është e nevojshme një ndikim dhe punë më e madhe nga aktivistët dhe sektori joqeveritar (arsimi informal), si dhe kontakt dhe ndërveprim më i shpeshtë i ndërsjellë i së njëjtës popullatë. Gjithçka fillon me të rinjtë, ata janë nxitësit kryesorë të ndryshimeve shoqërore. Breza të shëndetshëm dhe një e ardhme e shëndetshme për vendin tonë vijnë nga të rinj të shëndetshëm që synojnë bashkëjetesën dhe tolerancën e ndërsjellë”, tha Teodora Sokolovska, anëtare e grupit joformal të aktivistëve të paqes.

Një ditë para aksionit rrugor, nxënësit e shkollave të mesme Goce Dellçev dhe Sami Frashëri patën mundësinë të takoheshin dhe të shoqëroheshin në një punëtori njëditorë ku trajtuan tema të tilla si: puna në grup dhe komunikimi, gjuha e urrejtjes, mosdhuna dhe veprimet të padhunshme. Nxënësit patën gjithashtu mundësinë të mësonin rreth konceptit të artit të angazhuar rrugor, i cili mund të jetë një instrument i fuqishëm për ndryshime shoqërore.
“Aktivitetet e këtilla janë mjaft të nevojshme për shoqërinë tonë, dhe sidomos për nxënësit të cilëve u mungojnë takimet e përbashkëta ku ata mund të njihen dhe komunikojnë. Punëtoria e djeshme dhe I tërë aktiviteti na vërteton se komunikimi, bashkëpunimi dhe njohja e nevojave të njëti tjetrit I largojnë paragjykimet dhe barrierat ndërmjet të rinjve të cilët synojnë paqen, respektin, jodhunën dhe avancimin” shtoi Fatmire Ajdari, anëtare e grupit joformal të aktivistëve për paqe.
Murali i pikturuar përfaqëson një mesazh të përbashkët dhe të fortë se gjuha e urrejtjes nuk ka vend në shoqëritë dhe mjediset tona dhe se ne mund të jemi pjesë e ndryshimeve shoqërore me përpjekje të përbashkëta.
Aksioni artistik u mbështet edhe nga shoqata e artistëve FORMA Kumanovë.
Në periudhën e ardhshme, një veprim i ngjashëm na pret në Banja Llukë (Bosnjë dhe Hercegovinë) dhe Nish (Serbi).

Umjetnička akcija u Kumanovu
“Umjetnost protiv mržnje” naziv je ulične akcije koja je od 24. do 25.aprila održana u Kumanovu, Sjeverna Makedonija. Organizator je neformalna grupa mirovnih aktivistica okupljena uz podršku Centra za nenasilnu akciju, sa ciljem da javne površine, umjesto poruka netrpeljivosti i nasilja, ispune slike koje promovišu solidarnost, različitost i zajedništvo.
U ovoj uličnoj akciji učestvovali su učenici dviju srednjih škola Goce Delčev i Sami Frasheri koji su zajedno sa Udrugom likovnih umjetnika FORMA oslikavali mural posvećen pomirenju, suživotu i izgradnji mira.
„Pokrećemo ovu akciju jer smatramo da i dalje postoji potreba za radom među mladima u vezi sa nenasilnim ponašanjem/nemržnjom između Makedonaca i Albanaca. Neophodan je veći uticaj i rad aktivista i nevladinog sektora (neformalno obrazovanje), kao i češći međusobni kontakt i interaktivnost iste populacije. Sve počinje od mladih ljudi, oni su glavni pokretači društvenih promena. Zdrave generacije i zdrava budućnost naše zemlje proizilaze iz zdravih mladih ljudi koji ciljaju na suživot i međusobnu toleranciju.“ rekla je Teodora Sokolovska, članica neformalne grupe mirovnih aktivistica.

Dan prije ulične akcije učenici i učenice srednjih škola Goce Delčev i Sami Frasheri su imali prilike da se upoznaju i druže na jednodnevnoj radionici na kojoj su obrađivali teme kao što su: timski rad i komunikacija, govor mržnje, nenasilje i nenasilne akcije. Takođe, učenici su imali prilike i da se upoznaju sa konceptom angažovane ulične umjesnosti koja može biti snažan instrument za društvene promjene.
„Ovakve aktivnosti su veoma potrebne našem društvu, a posebno srednjoškolcima kojima nedostaju zajednički sastanci gde mogu da se upoznaju i komuniciraju. Jučerašnja radionica i cela aktivnost nam dokazuju da komunikacija, saradnja i prepoznavanje međusobnih potreba uklanjaju predrasude i barijere među mladima koji teže miru, poštovanju, nenasilju i napretku“, dodala je Fatmire Ajdari, članica neformalne grupe mirovnih aktivistkinja.“
Oslikani mural predstavlja zajedničku i snažnu poruku da u našim društvima i sredinama nije mjesto govoru mržnje i da zajedničkim snagama možemo biti dio društvene promjene.
Umjetničku akciju podržala udruga umjetnika FORMA Kumanovo.
U narednom periodu, slična akcija nas očekuje u Banja Luci (Bosna i Hercegovina) i u Nišu (Srbija).